مولانا · هر کسی از ظن خود شد یار من

شعر روز · ۳ نوامبر ۲۰۲۶

مولانا · مثنوی معنوی، دفتر اول، گزیدهٔ سرآغاز (بیت‌های ۵ تا ۷)

من به هر جمعیّتی نالان شدم جفت بدحالان و خوش‌حالان شدم هر کسی از ظنّ خود شد یار من از درون من نجُست اسرار من سِرِّ من از نالهٔ من دور نیست لیک چشم و گوش را آن نور نیست

خوانشی برای امروز

مولانا در نی‌نامه، سخن را به نی می‌سپارد؛ سازی که از جدایی می‌نالد. نی به جمع‌های گوناگون راه یافته، اما همراهیِ دیگران به شناخت درون او نینجامیده است. واژهٔ «ظن» علت این فاصله را نشان می‌دهد: هر کس از گمان خود به او نزدیک می‌شود.

در بیت «سرّ من از نالهٔ من دور نیست»، راز نی در صدای اوست؛ شنونده به دریافت عمیق‌تری نیاز دارد. برای امروزِ جمع ما در نیومارکت، می‌توان از این تصویر تمرین شنیدن ساخت: پیش از تعبیر سکوت یا نگرانیِ کسی، از خودش بپرسیم چه می‌گذرد و برای پاسخ او وقت بگذاریم.

فهمیدنِ دیگری، از جایی آغاز می‌شود که برای شنیدن چیزی فراتر از گمان خود آماده باشیم.

منبع شعر: مثنوی معنوی، دفتر اول، بخش ۱ — سرآغاز.